Porady

Fiołek afrykański (sępolia) – jak uprawiać ten kwiat doniczkowy?

5,0 (1 opinia)
bardzo dobra!
dobra
średnia
nic specjalnego
słaba

Tak naprawdę, nie jest to żaden fiołek. Sępolia fiołkowa (Saintpaulia ionantha) należy do zupełnie innej rodziny botanicznej. Popularną nazwę zawdzięcza fioletowej (fiołkowej) barwie kwiatów.

My House Plants

Roślina została odkryta w 1892 roku przez barona Waltera von Saint Paul-Illaire, urzędnika kolonialnego w Niemieckiej Afryce Wschodniej. Podczas spaceru w górach Usambara w Tanzanii zwrócił on uwagę na nieznaną roślinę. Zebrane nasiona wysłał do swojego ojca – przewodniczącego Niemieckiego Towarzystwa Dendrologicznego, Ulrika von Saint Paul, a ten przekazał je botanikowi Hermanowi Wendlandowi. Wendland wyhodował z nasion roślinę i w 1893 roku opisał jako Saintpaulia ionantha. Wydzielił ją w osobny rodzaj, który nazwał na cześć odkrywcy i jego ojca.

W 1927 r. sępolia trafiła do USA, gdzie od razu zyskała wielką popularność jako roślina doniczkowa. Do 1949 r. wyhodowano tam już sto odmian, a dzisiaj ta liczba przekracza podobno 32 tysiące, z czego ponad 2000 zarejestrowano tylko w samych Stanach Zjednoczonych.

Właściwe stanowisko dla sępolii

Sępolie czarują urodą swoich kwiatów przez cały rok. Zwracają uwagę grubymi, ładnie wybarwionymi liśćmi i są dostępne w niezliczonej liczbie odmian. Na dodatek, nie wymagają specjalnej pielęgnacji, a ich rozmnażaniem może się zająć nawet laik. Niemniej jednak pewne zasady obowiązują, zwłaszcza jeśli chce się mieć zdrowe i kwitnące rośliny przez długie lata.

  • Fiołek afrykański, jak bywa nazywana często sępolia, potrzebuje przede wszystkim wyrównanej temperatury. A powinna się ona wahać między 18ºC i 25ºC. Dla pełnego kwitnienia idealny jest przedział od 20ºC do 24ºC.
  • Najlepiej, kiedy jest bardzo jasno, ale promienie słonecznie nie padają bezpośrednio na roślinę. Jeśli dołoży się do tego stosunkowo wysoką wilgotność powietrza, to zdrowemu rozwojowi sępolii nic już nie stoi na przeszkodzie.
  • Właściwym miejscem dla tego kwiata są jasne okna północne w kuchni lub łazience. W razie potrzeby, można doniczkę odsunąć nieco od okna.

Jak podlewać fiołek afrykański?

Sępolia fiołkowa potrzebuje równomiernie wilgotnego podłoża. Jak często trzeba ją podlewać, zależy od rodzaju substratu, wilgotności powietrza i temperatury. W okresie intensywnego kwitnienia latem trzeba oczywiście częściej sięgać po konewkę, niż zimą. Do podlewania powinno się używać miękkiej wody o temperaturze ok. 20ºC. Zbyt zimna albo zbyt ciepła woda może wyrządzić roślinie szkody i narazić na opanowanie przez szkodniki i choroby. W przypadku sępolii trzeba bezwzględnie unikać bezpośredniego kontaktu wody z liśćmi. Podlewanie z góry, czyli na roślinę, spowoduje nieuchronnie jej gnicie. Z tego samego powodu niedopuszczalne są też zastoje wody w doniczce. Jeśli woda z kranu płynie twarda, z zawartością wapnia, można do podlewania stosować deszczówkę albo wodę odstaną. Trzecia możliwością jest mieszanie wody z wodociągów z wodą destylowaną.

Fiołek afrykański - fioletowy
Fiołek afrykański - fioletowy

Właściwe nawożenie sępolii (fiołka afrykańskiego)

Fiołek afrykański prawie ciągle rozwija liczne kwiaty. Potrzebuje do tego, zwłaszcza wiosną i latem, mnóstwo energii oraz składników odżywczych. Jako roślina doniczkowa może je sama tylko krótkoterminowo czerpać z podłoża. Konieczne jest regularne zasilanie nawozem. Nadaje się zwykły płynny nawóz do roślin kwiatowych. Rozcieńczony może być podawany razem z wodą podczas podlewania. Wystarczy zasilanie rośliny co dwa tygodnie. W przypadku dużej rośliny z obfitością kwiatów, konieczne może być nawożenie raz w tygodniu.

Aby rośliny były zdrowe i ciszyły bogactwem kwiatów, zawartość azotu w nawozie powinna być wyższa jesienią i zimą, a fosforu w ciepłych porach roku.

Przesadzanie fiołka afrykańskiego

Z przesadzaniem sępolii nie ma żadnego problemu, a większa doniczka jest potrzebna dopiero wtedy, gdy korzenie całkowicie wypełnią starą. Średnica nowej doniczki nie powinna być znacząco większa, ponieważ sępolie dobrze rosną w małej przestrzeni. Jeśli będą miały bardzo dużo miejsca, nie będą kwitły, a całą energię przeznaczą na rozrost korzeni i tworzenie nowych liści. Dopiero kiedy korzenie osiągną granicę naczynia, roślina zacznie kwitnąć na nowo. Zbyt wiele wolnego podłoża może sępolii nawet szkodzić.

Roślina powinna być tak umieszczona po przesadzeniu, aby liście ciasno leżały na górnej krawędzi doniczki.

Jeśli do przesadzenia wykorzysta się świeżo nawożoną ziemię kwiatową, można oszczędzić sobie zasilania sępolii przez najbliższe miesiące. Nawóz przyda się dopiero wtedy, gdy zaczną tworzyć się słabe kwiaty.

Jakie podłoże dla sępolii?

Podobnie jak przesadzanie, tak i wybór substratu jest bardzo łatwy. Wystarczy normalna ziemia kwiatowa z kompostem albo torfem. Optymalna jest mieszanka tych dwóch składników w równych częściach. Dla sępolii nada się również ziemia przeznaczona dla kaktusów.

Piękny fiołek afrykański w doniczce
Piękny fiołek afrykański w doniczce

Ścinać, czy odrywać?

Zwiędłe, podeschnięte albo uszkodzone kwiaty i liście fiołka afrykańskiego powinny być możliwie szybko usunięte. W przeciwnym razie może pojawić się zgnilizna, pleśń i choroby. Nie należy ich jednak precyzyjnie i czysto wycinać. Małe pozostałości nadpsutych części rośliny mogą nadal rozwijać zgniliznę i w dłuższym czasie poważnie zaszkodzić jej zdrowiu. Dlatego najlepiej jest opanowane liście czy kwiaty usunąć krótkim, mocnym ruchem. Nie należy się przy tym wahać; nagłe, ukierunkowane szarpnięcie będzie tylko z korzyścią dla rośliny. Także liście uszkodzone na przykład podczas przesadzania albo przestawiania doniczki powinny być usunięte.

Jak rozmnażać sępolię (fiołek afrykański)?

Sępolię fiołkową można rozmnażać z nasion, bocznych odrostów oraz sadzonek liściowych. Najprostszą i najszybszą metodą jest rozmnażanie przez sadzonki. W tym celu należy odciąć możliwie duży i dobrze rozwinięty liść wraz z cztero-pięciocentymetrowym ogonkiem. Cały ogonek wraz z dolną częścią liścia umieszcza się w podłożu. Może to być zwykła ziemia kwiatowa albo mieszanka dwóch części ziemi z jedną częścią piasku. Doskonale nadaje się do tego bardzo mała doniczka.

  • Ziemia musi być utrzymywana w wilgotności, ale nie może być mokra. Stanowisko powinno być jasne, jednak bez nadmiaru słońca, a wilgotność powietrza możliwe wysoka. Temperaturę należy utrzymać w przedziale 20-25ºC. Jeśli te warunki będą spełnione, pierwsze listki pokażą się najpóźniej po dwóch miesiącach. Zwykle wychodzą z ziemi już po czterech tygodniach.
  • Przy rozmnażaniu sępolii z bocznych odrostów potrzeba trochę cierpliwości. Aby ten wariant doszedł do skutku, muszą być najpierw wytworzone odpowiednie odrosty. Wychodząc z głównego pnia, sępolia rozwija młode rośliny, których małe listki wyraźnie różnią się od rośliny macierzystej. Można je ostrożnie odłączyć i posadzić oddzielnie.
  • Rozmnażanie z nasion jest znacznie trudniejsze. Potrzebna jest pewna wiedza i cierpliwość. A poza tym, siewki wyhodowane z nasion zebranych z sępolii-mieszańców nie gwarantują dziedziczenia cech rośliny macierzystej.

Fiołek afrykański - uprawa, pielęgnacja
Fiołek afrykański - uprawa, pielęgnacja

Zimowanie sępoli w domu

Sępolie, które cały czas stoją na parapecie okiennym, nie stwarzają żadnych problemów w okresie zimy. Jedynie temperatura powinna być możliwie na stałym poziomie. Podlewanie i nawożenie może być w tym czasie ograniczone. Naturalnie tylko wtedy, gdy roślina akurat nie kwitnie. W przypadku sępolii, które wiosnę i lato spędzają na balkonie albo na tarasie, należy roślinom również zapewnić stałą temperaturę i ciepło w pomieszczeniu.

5,0 (1 opinia)
bardzo dobra!
dobra
średnia
nic specjalnego
słaba