Porady

Odmiany lilii i ich uprawa – którą najlepiej wybrać?

5,0 (1 opinia)
bardzo dobra!
dobra
średnia
nic specjalnego
słaba

Lilie należą do najstarszych roślin ozdobnych uprawianych w ogrodach. Ich oryginalna uroda jest ponadczasowa, a zainteresowanie tymi kwiatami od wieków pozostaje niezmienne.

Dzisiaj amatorzy lilii mają do wyboru ogromną liczbę gatunków i odmian. Aby łatwiej było dokonać wyboru, amerykański ogrodnik holenderskiego pochodzenia Jan de Graaff zaproponował wygodny podział lilii na grupy. Przynależność do grupy wynika z pochodzenia roślin. Większość odmian lilii wchodzących w skład danej grupy ma podobne wymagania, co do warunków uprawy. W uprawie lilii występują prawie wyłącznie odmiany mieszańcowe, powstałe przez krzyżowanie różnych gatunków.

Lilie azjatyckie

Do tej grupy należy większość lilii ogrodowych. Hybrydy azjatyckie powstały z gatunków wschodnioazjatyckich. Ich zaletą jest łatwość rozmnażania, wytrzymałość na chłód, odporność na choroby grzybowe i wirusowe, a także brak specjalnych wymagań.

Azjatyckie hybrydy dorastają do 90-100 cm wysokości i mają wyprostowane, płaskie, gwiaździste kwiaty. Z reguły każda roślina tworzy więcej niż 5 kwiatów o średnicy do 14 cm. Kwiaty rozwijają się w czerwcu albo lipcu. Mają mocne kolory: biały, żółty, kremowy, pomarańczowy, różowy, czerwony i bordowy. Spotykane są odmiany o bardzo ciemnych, prawie czarnych płatkach. A na dodatek bywają kwiaty dwu- i trójkolorowe. Za pewien niedostatek tej grupy można jedynie uznać brak zapachu kwiatów lilii azjatyckich.

Do najlepszych odmian tej grupy należą: ‘Black Out’, ‘Bumblebee’, ‘Monte Negro’, ‘Spring Pink’, ‘White Pixels’.

Lilie martagon

Kwiaty mieszańców martagon (lilii złotogłów i innych gatunków) patrzą w dół, a ich płatki są wywinięte do góry. Kwiaty są stosunkowo małe (4-10 cm), ale zebrane w duże kwiatostany, które stanowią w ogrodzie piękny, barwny akcent. Płatki są kropkowane, czasem kropki są duże i zlewają się.

Te lilie, w odróżnieniu od azjatyckich, roztaczają aromat, chociaż niezbyt intensywny. Są również odporne na choroby i mróz. Rosną powoli i źle znoszą przesadzanie, ale za to są bardzo długowieczne – a to jest niewątpliwie ich zaletą.

Do mieszańców martagon należą: ‘Jupiter’, ‘Romeo’, ‘Komet’, ‘Arabian Night’, ‘Bornholm’, ‘Claude Shride’, ‘Guinea Gold’.

Lilia martagon  ‘Arabian Night’
Botanicus
Lilia martagon ‘Arabian Night’

Lilie candidum

Mieszańce pochodzące od lilii białej mają kwiaty śnieżnobiałe albo tylko lekko żółtawe. Same kwiaty mają kształt trąbkowaty albo szerokiego stożka.

Białe lilie nie są całkiem mrozoodporne, dlatego należy sadzić je na stanowiskach słonecznych, a na zimę okrywać. Istotnym minusem tych hybryd jest podatność na choroby grzybowe i potrzeba dobrej pielęgnacji. Jeśli jednak uda się wyhodować lilie z tej grupy, efekt będzie wart zachodu. Lilie candidum nie tylko pięknie kwitną, ale też przyjemnie pachną.

Znaną odmianą jest tutaj ‘Apollo’.

Lilie amerykańskie

Co ciekawe, mieszańce gatunków amerykańskich nie są wcale w USA zbyt popularne. I niesłusznie, ponieważ są to rośliny niezwykłej urody. Ich duże kwiaty zadziwiają różnorodnością ubarwienia. Najczęściej są dwukolorowe. Na zawiniętych w turban płatkach widać zwykle ciemne kropki. Uroku dodaje im słaby, ale bardzo miły zapach.

Lilie wchodzące w skład grupy „amerykańskiej” są światłolubne i potrzebują opieki. Zwłaszcza potrzebne jest im regularne podlewanie i osłona na zimę. Nie lubią przesadzanie, dlatego trzeba dobrze zaplanować dla nich miejsce.

Najlepsze odmiany, to: ‘Lake Tulare’, ‘Shuksan’, ‘Afterglow’, ‘Buttercup’.

Lilia azjatycka ‘Black Out’
Lilia azjatycka ‘Black Out’

Lilie długokwiatowe

Jak wynika z nazwy, te mieszańce pochodzą od Lilium longiflorum i mają kwiaty wydłużone. Lilie z tej grupy są najczęściej białe i bardzo aromatyczne. Są bardzo ciepłolubne, dlatego w naszym klimacie można je uprawiać tylko w szklarniach. Gatunki, z których powstały te hybrydy, pochodzą z południa Japonii, ze strefy subtropikalnej. Za to nadają się doskonale do pędzenia i można je traktować, jako rośliny doniczkowe.

Najlepsze odmiany hybryd długokwiatowych, to: ‘White Heaven’, ‘White Elegans’, ‘White Fox’.

Lilie trąbkowe

Kwiaty tych hybryd mogą być zarówno wydłużone, jak i krótkie, albo gwiaździste. Kolor kwiatów ma jeszcze więcej wariacji. Najczęściej spotyka się żółty, pomarańczowy i różowy. Aromat kwiatów jest dosyć mocny.

Każda cebula tych hybryd wytwarza każdego roku dwa pędy kwiatowe. Lilie trąbkowe dobrze zimują, chociaż mogą ucierpieć od spóźnionych przymrozków. Sadzi się je na stanowiskach słonecznych w dobrze przepuszczalną glebę.

Istnieje bardzo duża liczba odmian lilii trąbkowych, a pośród nich: ‘Pink Perfektion’, ‘African Queen’, ‘Royal Gold’, ‘Lady Alice’.

Lilia orientalna 'Salmon Star'
The Spokesman-Review
Lilia orientalna 'Salmon Star'

Lilie orientalne

Ta grupa mieszańców odznacza się różnorodnością form kwiatów. Także ich barwa jest bardzo zróżnicowana. Najczęściej spotyka się czerwone, białe i różowe lilie orientalne, często z plamami albo smugami na płatkach.

Główną zaletą wschodnich hybryd są ogromne kwiaty – 15-25 cm. Tyle tylko, że w naszych warunkach klimatycznych trudno je uprawiać. Przeważnie są sadzone w pojemnikach, chociaż coraz częściej pojawiają się też odmiany odpowiednie do uprawy gruntowej.

Do najlepszych odmian hybryd orientalnych należą: ‘Miss Birma’, ‘Garden Party’, ‘Casa Blanca’, ‘Crystal Star’, ‘Salmon Star’.

Mieszańce międzygrupowe lilii

Te odmiany powstały w wyniku krzyżowania lilii należących do różnych grup.

  • Hybrydy LA. Skrót LA oznacza, że te odmiany powstały ze skrzyżowania lilii długokwiatowych (longifolium) i azjatyckich. Ich aromatyczne kwiaty są duże (18-25 cm) i mogą występować w kolorze od śnieżnobiałego do purpurowobordowego, z rozmaitymi odcieniami po drodze. Są dosyć odporne na mróz, jednak w klimacie z surowymi zimami zaleca się okrywać je na zimę warstwą torfu i ściółki z liści. Dobrze rosną w miejscach odkrytych i w lekkim cieniu. Preferują glebę neutralną albo słabo kwaśną. Odmiany: ‘Suncrest’, ‘Royal Sunset’, ‘Top Gan’, ‘California’.
  • Hybrydy OT. Powstały w wyniku krzyżowania lilii wschodnich (orientalnych) i trąbkowych. Rośliny są dosyć duże z lejkowatymi kwiatami. Osiągają średnicę 25 cm i mają przyjemny zapach. Kolory są różne, najczęściej dwu- i trójbarwne. Lilie tej grupy dobrze rosną w ogrodzie i łatwo się rozmnażają. Na wszelki wypadek dobrze jest je okryć na zimę. Są dosyć odporne na choroby. Do najlepszych odmian OT należą: ‘Red Hot’, ‘Red Dutch’, ‘Holland Beauty’, ‘Purple King’, ‘Black Beauty’, ‘Yelloween’.
  • Hybrydy LO. Jest to wynik krzyżowania lilii długokwiatowych (longiflorum) i orientalnych. Kwiaty bywają najczęściej białe, różowe, żółte, ale są też białe z różowymi pasami. Dobrze rosną na słonecznej rabacie, jak i w półcieniu. Gleba powinna być słabo kwaśna albo neutralna. Odmiany LO: ‘Triumphator’, ‘Pink Heaven’, ‘Divine’, ‘Sunny Crown’.
  • Hybrydy OA. Stosunkowo nowa grupa odmian lilii powstała w wyniku krzyżowania lilii orientalnych z azjatyckimi. Kwiaty są nieco mniejsze niż u lilii orientalnych, ale nie mniej piękne. Zaletą mieszańców OA jest ich łatwość uprawy w ogrodzie. Odmian na razie jest mało, ze względu na złożoność hybrydyzacji. Odmianą tej grupy jest np. ‘Elegant Crown’ albo ‘Kaveri’.

Lilie pełne - odmiany

Od niedawna (koniec lat 90) istnieje grupa odmian lilii o pełnych kwiatach. Nie mają one pylników i prawie nie wytwarzają pyłku. Selekcję prowadzono na potrzeby produkcji kwiatów ciętych. W ogrodzie są one szczególnie polecane dla alergików. Np.: ‘Red Twin’, ‘Fata Morgana’, oraz kolekcja Roselily.

5,0 (1 opinia)
bardzo dobra!
dobra
średnia
nic specjalnego
słaba