Koszenie, nawożenie i wapnowanie trawnika jesienią

Jesień jest okresem, gdy przygotowujemy trawnik do przetrwania zimy. Wykonane w tym czasie zabiegi pielęgnacyjne zaważą na wyglądzie trawnika wiosną. Zimą trawy przechodzą w stan spoczynku i są narażone na gnicie pod wilgotnym śniegiem.

Jesienne prace ogrodowe mają na celu zabezpieczenie trawy przed chorobami i gniciem, szczególnie przed pleśnią śniegową. Staranne i prawidłowe przygotowanie trawnika do zimy sprawi, że wiosną będzie on w dobrej kondycji, bez pustych miejsc.

Grabienie 

Podstawowym zabiegiem jest regularne grabienie trawnika w celu usunięcia śmieci, opadłych liści i resztek organicznych. Opadłe liście i wszelkiego rodzaju resztki nie powinny pozostać na trawniku. Tworzą one grubą warstwę, która utrudnia dostęp powietrza do korzeni traw. Warstwa ta będzie gnić pod wpływem wilgoci i będą się w niej rozwijać grzyby i bakterie. Wskutek tego na wiosnę okaże się, że na trawniku pozostały łyse połacie nieporośniętej ziemi.

Regularne grabienie stanowi zajęcie pracochłonne, szczególnie gdy trawnik jest duży. Warto zaopatrzyć się w specjalny odkurzacz do trawników. Odkurzacz powinien posiadać podpięty worek oraz funkcję rozdrabniania. Rozdrobnione liście można wrzucić do kompostownika.

Koszenie 

Trawnik kosimy aż do wystąpienia pierwszych przymrozków. Jednak jesienią koszenie wykonujemy rzadziej, gdyż trawy rosną mniej intensywnie. Wystarczy raz na 2 tygodnie. Na 2-3 dni przed przewidywanymi przymrozkami wykonujemy ostatnie koszenie. W naszym klimacie z reguły będzie to druga połowa października. Jeśli jednak jesień jest ciepła, możemy przesunąć termin ostatniego koszenia na początek listopada.

Koszenie trawnika
Jesienią trawnik kosimy rzadziej, ponieważ trawy w tym czasie rosną wolniej

W przypadku ostatniego koszenia przed zimą ważna jest długość pozostawionych traw. Zbyt krótkie koszenie odsłoni korzenie, które będą narażone na mróz. Z kolei pozostawienie zbyt długich źdźbeł spowoduje przygniecenie trawy pod śniegiem. W powstałej w ten sposób warstwie tworzą się warunki beztlenowe, które sprzyjają rozwojowi groźnej choroby, jaką jest pleśń śniegowa. Większość specjalistów uważa, że optymalna wysokość ostatniego koszenia to 4 cm. Po ostatnim koszeniu należy starannie wygrabić pokos. Pozostawione resztki trawnika mogłyby gnić pod śniegiem.

Wertykulacja

Wertykulacja jest zabiegiem, który usuwa z trawy filc, czyli zbitą warstwę suchych liści, martwych fragmentów roślin, mchu i chwastów. Filc sprzyja rozwojowi bakterii i wirusów i może stać się siedliskiem pleśni śniegowej. Wertykulację wykonujemy najpóźniej we wrześniu przez wygrabienie darni ostrymi, drucianymi grabiami.

Trawnik wymaga regularnego grabienia. Opadłe liście i wszelkiego rodzaju resztki nie powinny pozostać na jego powierzchni. Tworzą one grubą warstwę, która utrudnia dostęp powietrza do korzeni roślin.

Nawożenie 

Ostatnie nawożenie trawnika nawozami mineralnymi wykonujemy w połowie sierpnia. Później zasilamy trawnik już tylko specjalnymi nawozami jesiennymi, które zawierają mało azotu lub nie zawierają go wcale. Azot zmniejsza odporność trawy na mróz, gdyż niepotrzebnie w tym okresie stymuluje jej wzrost. Dlatego należy uważnie przeczytać etykietę nawozu i sprawdzić w nim zawartość azotu. Nawozy jesienne powinny być bogate w fosfor i potas. Fosfor stymuluje wzrost korzeni. Zaś potas zwiększa odporność roślin między innymi na niskie temperatury. Można zastosować mączkę fosforową i sól potasową lub gotowe mieszanki. Nawóz jesienny stosuje się do końca września. Przed nawiezieniem trawnika należy go skosić. Zaś po nawożeniu dobrze podlać.

Jesienią, gdy często pada deszcz, należy pamiętać, aby nie nawozić trawy mokrej. Źdźbła powinny być całkowicie suche. Jeśli przez dłuższy czas trwa susza, trawnik należy podlać przed nawiezieniem.

Zima jest okresem spoczynku dla roślin. Lepiej jest, jeśli trawy wejdą w ten okres niedożywione, niż pobudzone do wzrostu przy pomocy nawozów. Niepotrzebna stymulacja wzrostu liści jesienią uniemożliwia roślinom zahartowanie i wyciszenie. Mróz i śnieg może spowodować choroby traw (np. pleśń śniegową).

Kompost w ogrodzie
Rozdrobnione liście zgrabione z trawnika można wrzucić do kompostownika

Warto pamiętać, żeby nie przekraczać zalecanych dawek nawozu, gdyż przedawkowanie nawozów sztucznych może przynieść więcej szkody niż ich niedobór.

Młody trawnik, posadzony wiosną, należy zasilić nawozami na początku września. Trawnik nie wymaga nawożenia przez pierwsze 4 miesiące po posianiu lub wyłożeniu z rolki. Dlatego nie nawozimy trawnika, który został założony latem lub jesienią. Co 3-4 lata warto zastosować nawożenie organiczne przy pomocy przekompostowanego obornika. Nawóz organiczny dostarczy trawom wielu składników odżywczych oraz wzbogaci glebę. Ważne jest, aby nawożenia nie wykonywać zbyt wcześnie, gdyż może ono pobudzić wzrost trawy. Obornik rozrzucamy równą warstwą w drugiej połowie listopada, gdy trawa jest już przemarznięta.

Wapnowanie

Jesień jest dobrym czasem na wapnowanie trawnika w celu podwyższenia pH gleby. Zabieg ten wykonujemy wówczas, gdy jest to rzeczywiście konieczne; tzn. gdy gleba jest zbyt kwaśna. Trawnik najlepiej rośnie na glebach lekko kwaśnych. Gdy gleba jest zbyt kwaśna, pojawiają się na nim chwasty i mech. Jeśli mamy duży problem z chwastami, a szczególnie gdy na trawniku pojawia się skrzyp polny, warto sprawdzić pH gleby. Odczynnik pH powyżej 6.0 oznacza, że należy przeprowadzić wapnowanie. Zaleca się wykonywanie wapnowania co kilka lat; co 4 lata na glebach piaszczystych i co 6 lat na glebach zwięzłych.

Ostatnie nawożenie trawnika nawozami mineralnymi wykonujemy w połowie sierpnia. Później zasilamy go już tylko specjalnymi nawozami jesiennymi, które zawierają mało azotu lub nie zawierają go wcale.

Areacja

Areacja jest zabiegiem napowietrzającym glebę, który ułatwia korzeniom oddychanie. Najlepszym okresem na areację jest jesień, kiedy już wygrabimy opadłe liście i wyczeszemy z trawnika filc. Areatory nakłuwają glebę ostrymi kolcami lub rureczkami. W tak powstałe otworzy najlepiej jest wsypać piasek, który ułatwi dostęp powietrza do korzeni traw. W zależności od wielkości trawnika można posłużyć się areatorem. Na trawniku średniej wielkości można zastosować walec z kolczastymi nakładkami. Mały trawnik można nakłuwać widłami lub grabiami lub zastosować nakładki z kolcami, które zakłada się na buty. Najlepiej jest wykonać areację w październiku, czyli pod koniec okresu wegetacyjnego.

Odstraszanie kretów

Jesienią krety przygotowują się do przetrwania zimy. Ich aktywność wzrasta, gdyż w glebie pojawia się wiele krecich przysmaków jak pędraki czy larwy. Najprostszym sposobem odstraszenia kretów są butelki nasadzone na paliki. Pod wpływem wiatru butelka zaczyna drgać, co odstrasza krety.

Kopce kreta na trawniku
Jesienią wzrasta aktywność kretów

Konserwacja narzędzi 

Ostatnią czynnością, którą warto wykonać jesienią, jest konserwacja narzędzi ogrodniczych, a szczególnie kosiarki. Kosiarka powinna być dokładnie oczyszczona z błota i trawy. Noże należy zabezpieczyć środkiem konserwującym i naostrzyć. Ważne jest aby narzędzia ogrodnicze były przechowywane w suchym miejscu.

Kalendarz prac jesiennych

We wrześniu regularnie kosimy trawnik oraz grabimy opadłe liście. Dokonujemy nawożenia specjalnymi nawozami jesiennymi. Wrzesień jest odpowiednim czasem na wykonanie wertykulacji, która usuwa filc z trawnika.

W październiku już nie nawozimy trawnika, aby nie pobudzać wzrostu traw. Nadal systematycznie kosimy trawę, lecz robimy to rzadziej. Regularnie wygrabiamy opadłe liście z darni. W tym miesiącu wykonujemy jesienną areację.

W listopadzie zbliżamy się do końca prac ogrodowych. Systematycznie grabimy trawnik i usuwamy opadłe liście i resztki z koszenia. Jeśli trawa urośnie, musimy ją jeszcze raz skosić, aby zbyt długie źdźbła nie zgniły pod śniegiem. Zajmujemy się konserwacją kosiarki.

Grudzień oznacza koniec prac ogrodowych. Niskie temperatury i śnieg powodują, że trawa weszła w stan spoczynku. Nie kosimy trawnika. Staramy się go nie deptać, aby nie łamać trawy i nie narażać jej na gnicie. Należy również pamiętać, aby podczas odśnieżania nie przerzucać śniegu na trawnik, by gruba warstwa śniegu nie spowodowała gnicia trawy.

Dobry artykuł? Nie przegap pozostałych

Zamów Newsletter i otrzymuj najnowsze publikacje na swoją skrzynkę.
Porady, ciekawostki, kalendarz ogrodnika.